Sanae Hotaru-e yukibuki 早苗蛍絵 雪吹 Nakatani Hakuhō 中谷博峰

Een stille Japanse zomeravond. Rijstvelden in de schemering, zacht bewegend gras, en het vluchtige oplichten van vuurvliegjes. Precies die sfeer weet deze yukibuki van Nakatani Hakuhō vast te houden. Deze bijzondere natsume is uitgevoerd in diep zwart urushi lakwerk, dat als een nachtelijke achtergrond dient waarop subtiele gouden vuurvliegjes (hotaru / 蛍) tussen jonge rijstscheuten (sanae / 早苗) lijken te zweven. 

Motief

Het decor is uitgevoerd in fijne maki-e techniek (蒔絵), waarbij goudpoeder in de natte lak wordt gestrooid. De delicate gouden vleugels, gecombineerd met kleine rode accenten, contrasteren prachtig met de diepe zwarte urushi. De groene lijnen van het gras versterken het gevoel van beweging en avondwind boven een rijstveld. Bijzonder verfijnd zijn de kleine blauwe accenten in de lichamen van de vuurvliegjes, uitgevoerd in raden (螺鈿) ingelegd parelmoer of schelp. Afhankelijk van de lichtinval lichten ze op tegen het donkere oppervlak, waardoor de vuurvliegjes bijna lijken te gloeien in de avondschemering.

Symboliek

In de Japanse esthetiek zijn vuurvliegjes een klassiek symbool van vergankelijkheid, stilte en verfijnde schoonheid. Hun korte verschijning in de vroege zomer maakt hen tot een geliefd motief binnen poëzie, lakwerk en de theecultuur. De jonge rijstscheuten verwijzen naar nieuw leven, groei en het begin van het zomerseizoen. Samen vormen zij een subtiele verwijzing naar de overgang van lente naar zomer, een thema dat perfect aansluit bij de seizoensgevoeligheid van chanoyu.

Objectgegevens

Tomobako en signatuur

De originele tomobako draagt de inscriptie: 早苗蛍絵 雪吹 — Sanae Hotaru-e Yukibuki
(Yukibuki natsume met decor van jonge rijstscheuten en vuurvliegjes) Het stuk is gesigneerd door Nakatani Hakuhō (中谷博峰). De combinatie van het klassieke seizoensmotief, de verfijnde maki-e uitvoering en de sobere zwarte lak maakt dit een bijzonder sfeervol object voor gebruik tijdens vroege zomer-theebijeenkomsten.

Nakatani Hakuhō

Nakatani Hakuhō (中谷博峰, geboren 1948) is een Japanse lakkunstenaar verbonden aan de Yamanaka-shikki traditie uit Ishikawa Prefecture. Sinds de jaren 1970 exposeerde hij op verschillende Japanse lakwerk- en kunsttentoonstellingen, waaronder de Yamanaka Shikki New Works Exhibition, de National Lacquerware Exhibition en de Kaga Art Exhibition. Zijn werk werd onderscheiden met meerdere regionale prijzen binnen de wereld van traditioneel Japans lakwerk.

Hakuhō staat vooral bekend om verfijnde natsume en andere theeceremonie-objecten uitgevoerd in klassieke maki-e technieken, waarin seizoensmotieven en subtiele composities centraal staan.